Windows Autopilot: Geleneksel Cihaz Kurulumundan Modern, Bulut Tabanlı Dağıtıma Geçiş

Özet
En yaygın kullanılan Autopilot modelidir. Kullanıcı cihazı açar, kurumsal kimlik bilgileriyle giriş yapar ve kurulum süreci otomatik olarak tamamlanır. Özellikle yeni çalışan onboarding senaryoları için idealdir.

Pre-Provisioned Deployment (White Glove)

Bu model, deployment sürecini iki ayrı aşamaya bölerek kullanıcı deneyimini önemli ölçüde iyileştirir.

Deployment Aşamaları

Teknik Aşamayı Başlatma

1. Cihaz açılır ve internete bağlanır
2. OOBE sürecinde oturum açılmaz
3. Pre-provision ekranı başlatılır
   • (Windows 11 24H2 öncesi  yöntem: Windows tuşuna 5 kez basma)
   • (Yeni yöntem: OOBE ekranında doğrudan seçim ekranı)
4. “Pre-provision with Windows Autopilot” seçilir
5. Hazırlık tamamlandıktan sonra cihaz kapatılır
6. Cihaz son kullanıcıya gönderilir

Not: Windows 11 24H2 ve sonrasında bu süreç daha stabil ve hızlı çalışmaktadır.

Kullanım Senaryoları

• Büyük ölçekli kurumsal dağıtımlar
• Karmaşık uygulama paketleri içeren ortamlar
• OEM veya tedarikçi üzerinden ön yapılandırma
• Yüksek güvenlik gereksinimi olan ortamlar

Özet
Eski adıyla “White Glove” olarak bilinen bu modelde, cihazlar kullanıcıya ulaşmadan önce BT ekipleri veya OEM/bayi tarafından önceden yapılandırılır. Kullanıcıya yalnızca kimlik doğrulama adımı kalır. Karmaşık ve yoğun uygulama içeren senaryolar için idealdir.

Self-Deploying (Kendi Kendine Dağıtım) Deployment

Özet
Tam anlamıyla zero-touch (sıfır dokunuş) deployment modelidir. Kullanıcı müdahalesi gerekmez. Cihaz açılır ve otomatik olarak hazırlanır. Kiosk, paylaşılan cihazlar ve ortak kullanım senaryoları için idealdir.

Nasıl Çalışır?

1. Cihaz açılır ve internete bağlanır
2. TPM 2.0 üzerinden otomatik kimlik doğrulama yapılır
3. Microsoft Entra ID ortamına katılım sağlanır
4. Microsoft Intune kaydı gerçekleştirilir
5. Politikalar ve yapılandırmalar uygulanır
6. Cihaz kullanıma hazır hale gelir

Kullanım Senaryoları

• Kiosk ve self-servis terminaller
• Dijital tabela sistemleri
• Ortak kullanım cihazları
• Test ve lab ortamları
• Hot-desking senaryoları

Önemli Notlar

• TPM 2.0 zorunludur
• Sadece Entra ID Join desteklenir (Hybrid Join yoktur)
• Cihaz kullanıcıya atanmaz (user affinity yoktur)

Lisanslama Notu

Bu modelde birincil kullanıcı olmadığı için kullanıcı bazlı lisans yerine Intune Device License kullanılmalıdır.

Autopilot for Existing Devices (Mevcut Cihazlar)

Autopilot for Existing Devices, hali hazırda kullanımda olan veya daha önce kurulumu yapılmış Windows cihazlarının sıfırlanarak Windows Autopilot sürecine dahil edilmesini sağlayan bir deployment yaklaşımıdır. Özellikle mevcut cihaz parkurunu modern yönetim modeline geçirmek isteyen kurumlar için kritik bir senaryodur.

Nasıl Çalışır?

Autopilot for Existing Devices senaryosu genellikle Microsoft Intune veya Microsoft Endpoint Configuration Manager ile birlikte kullanılır.

Temel mantık şu şekildedir:

• Mevcut cihazdan Hardware Hash bilgisi toplanır
• Cihaz Autopilot servisine kaydedilir
• Uygun deployment profili atanır
• Cihaz sıfırlanır (wipe/reset)
• Yeniden başlatıldığında Autopilot süreci devreye girer

Deployment Süreci

1. Mevcut cihazdan Hardware Hash bilgisi toplanır (PowerShell veya SCCM ile)
2. Hash bilgisi Autopilot sistemine yüklenir
3. Cihazlara uygun Autopilot deployment profili atanır
4. Cihaz sıfırlanır (wipe veya reset)
5. Cihaz yeniden başlatılır ve OOBE süreci başlar
6. Autopilot profili uygulanır
7. Cihaz modern yönetim (Intune) altına alınır

Kullanım Senaryoları

• Legacy domain-joined cihazların cloud ortama taşınması
• Microsoft Endpoint Configuration Manager → Microsoft Intune geçişi (co-management → cloud-only)
• Mevcut cihazların yeniden dağıtımı (re-deployment)
• Standartlaştırılmış kurulum ihtiyacı (format sonrası)

Özellik

Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Bu yöntem cihazın tamamen sıfırlanmasını (wipe) gerektirir
• Kullanıcı verileri korunmaz → önceden yedek alınmalıdır
• Hardware hash toplama süreci operasyonel yük oluşturabilir
• Hybrid Join senaryolarında ağ veya VPN bağımlılığı olabilir
• Deployment süresi yeni cihazlara göre daha uzun olabilir

Önemli Not

Autopilot for Existing Devices, teknik olarak ayrı bir deployment modu değildir. Mevcut cihazların Autopilot sürecine dahil edilmesini sağlayan bir geçiş (migration) yöntemi olarak değerlendirilmelidir.

Bu yöntem genellikle aşağıdaki deployment modelleri ile birlikte kullanılır:

• User-Driven
• Pre-Provisioned

Alternatif Yaklaşım (Modern Best Practice)

Modern IT yaklaşımlarında, bazı senaryolarda Autopilot for Existing Devices yerine doğrudan temiz Windows kurulumu (fresh start) + Autopilot kullanımı tercih edilebilir. Bu yöntem, özellikle karmaşık legacy yapıların ortadan kaldırılmasında daha hızlı ve temiz bir geçiş sağlar.

Windows Autopilot V2: Device Preparation

2024 yılının ortasında Microsoft, “Windows Autopilot Device Preparation” adıyla Autopilot’ın yeni nesil deneyimini duyurdu. Sektörde yaygın olarak “Autopilot V2” olarak anılan bu yaklaşım, mevcut V1 modeline kıyasla daha sade, hızlı ve modern bir deployment süreci sunmayı hedefler.

V2, tamamen bağımsız bir sistem olmaktan ziyade, Microsoft Intune ve Microsoft Entra ID altyapısı üzerinde çalışan, ancak deployment akışını önemli ölçüde basitleştiren yeni bir mimari yaklaşım sunar.

Neden V2?

Microsoft, müşteri geri bildirimlerine dayanarak V1’de karşılaşılan temel zorlukları azaltmak amacıyla V2’yi geliştirmiştir. Öne çıkan iyileştirme alanları:

• Hardware hash toplama ve yönetim sürecinin karmaşıklığı
• Dinamik grup güncellemelerinde yaşanan gecikmeler
• Dağınık ve çok parçalı profil yapısı
• Sınırlı raporlama ve izleme kabiliyeti

V2 Mimarisi ve Temel Yenilikler

Hardware Hash Bağımlılığının Azaltılması

V1’de her cihaz için hardware hash bilgisinin önceden toplanması ve sisteme yüklenmesi gerekiyordu. V2 ile bu zorunluluk büyük ölçüde ortadan kaldırılmıştır.

Kullanıcı, kurumsal hesabı ile giriş yaptığında cihaz doğrudan enrollment sürecine dahil edilebilir. Bununla birlikte, güvenli cihaz doğrulama senaryolarında alternatif yöntemler (örneğin Corporate Identifiers) kullanılabilir.

Enrollment Time Grouping

V2’nin en önemli yeniliklerinden biri “Enrollment Time Grouping” mekanizmasıdır.

Kullanıcı OOBE sırasında kimlik doğrulaması yaptığında cihaz, anında ilgili Microsoft Entra ID grubuna dahil edilir. Bu sayede V1’de dinamik grupların güncellenmesini bekleme ihtiyacı ortadan kalkar.

Not:
Şu anki mimaride bir V2 profili yalnızca tek bir güvenlik grubuna atanabilir. Bu bir tasarım kısıtıdır ve ilerleyen sürümlerde değişebilir.

Tek ve Birleşik Profil Yapısı

V1’de deployment profile ve Enrollment Status Page (ESP) ayrı ayrı yönetilirken, V2 bu yapıyı tek bir profil altında birleştirir.

Bu profil üzerinden:

• Join türü
• Kullanıcı hesap tipi
• OOBE ayarları
• Uygulamalar
• PowerShell scriptleri

tek noktadan yönetilebilir. Kullanıcı tipi olarak:

• Standard User
• Local Administrator

seçenekleri sunulur. Güvenlik açısından Standard User kullanımı önerilir.

Seçici Uygulama Kurulumu

V2’de deployment sırasında kurulacak uygulamalar doğrudan profil üzerinden belirlenebilir.

• Maksimum: 10 uygulama + 10 PowerShell scripti (OOBE sırasında)

V1’de tüm atanmış uygulamalar yüklenmeye çalışırken, V2 bu süreci kontrol altına alır ve deployment süresini öngörülebilir hale getirir.

Kritik Not:
Seçilen uygulamaların Microsoft Intune üzerinde ilgili gruba “Required” olarak atanmış olması gerekir. Deployment sonrası diğer uygulamalar normal Intune süreçleriyle yüklenmeye devam eder.

Gelişmiş İzleme ve Raporlama

V2, deployment süreci boyunca daha detaylı ve neredeyse gerçek zamanlı izleme imkanı sunar.

BT ekipleri:

• Hangi adımın ne kadar sürdüğünü
• Hangi aşamada hata oluştuğunu
• Deployment durumunu

anlık olarak takip edebilir.

Bu da troubleshooting süreçlerini önemli ölçüde hızlandır

Basitleştirilmiş Kullanıcı Deneyimi

V2 ile birlikte OOBE deneyimi sadeleştirilmiştir. Kullanıcılar teknik detaylar yerine daha anlaşılır bir ilerleme ekranı görür:

“Cihazınız hazırlanıyor… %65”

Bu yaklaşım, kullanıcı deneyimini iyileştirirken destek taleplerini de azaltır.

3.2 V2 Sistem Gereksinimleri

Corporate Identifiers (Kurumsal Tanımlayıcılar)

V2, hardware hash zorunluluğunu ortadan kaldırırken güvenli cihaz doğrulaması için “Corporate Identifiers for Windows” özelliğini sunar.

BT yöneticileri aşağıdaki bilgileri önceden tanımlayabilir:

• Seri numarası
• Üretici
• Model

Bu sayede yalnızca kuruma ait ve güvenilir cihazların enrollment sürecine dahil olması sağlanır.

Önemli Değerlendirme

Autopilot V2, modern ve cloud-native senaryolar için önemli avantajlar sunar. Ancak:

• Hybrid Join desteği yoktur
• Self-Deploying ve Pre-Provisioned gibi bazı V1 özellikleri henüz bulunmamaktadır

Bu nedenle birçok kurumda V1 ve V2 birlikte kullanılmaya devam etmektedir.

Gerçek Dünya Senaryo Rehberi

Windows Autopilot deployment modellerinin doğru seçimi, ortamın ihtiyaçlarına göre değişir. Aşağıdaki senaryolar, gerçek dünya kullanım örnekleri üzerinden hangi yaklaşımın tercih edilmesi gerektiğini ve dikkat edilmesi gereken noktaları özetlemektedir.

Senaryo 1: Yeni Çalışan Onboarding

Senaryo 2: Kiosk / Self-Servis Terminal

Senaryo 3: Büyük Ölçekli Kurumsal Dağıtım

Senaryo 4: Hybrid Ortam (On-Prem + Cloud)

Senaryo 5: Uzaktan Çalışan / Global Dağıtım

Senaryo 6: Startup / Küçük İşletme